Hàng xóm xây nhà làm nứt tường có phải bồi thường không?
Theo Điều 174 Bộ luật Dân sự 2015, khi thực hiện quyền đối với bất động sản, chủ sở hữu phải tuân theo quy định của pháp luật và không được lạm dụng quyền gây thiệt hại cho người khác.
Bên cạnh đó, Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015 quy định người nào có hành vi xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, uy tín, tài sản hoặc quyền, lợi ích hợp pháp khác của người khác mà gây thiệt hại thì phải bồi thường, trừ trường hợp Bộ luật Dân sự hoặc luật khác có liên quan quy định khác.
Do đó, không phải cứ nhà hàng xóm xây dựng và nhà mình xuất hiện vết nứt là có thể mặc nhiên yêu cầu bồi thường. Cần xác định nguyên nhân, mức độ thiệt hại và mối quan hệ giữa hoạt động xây dựng với thiệt hại thực tế.
Xây nhà như thế nào có thể gây thiệt hại cho nhà bên cạnh?
Một số hoạt động xây dựng có khả năng ảnh hưởng đến công trình liền kề như:
- Đào móng quá sâu hoặc không có biện pháp chống đỡ phù hợp.
- Ép cọc, đóng cọc gây rung chấn mạnh.
- Thi công làm thay đổi nền đất hoặc kết cấu khu vực xung quanh.
- Làm nước chảy, thấm sang công trình bên cạnh.
- Không bảo đảm an toàn trong quá trình phá dỡ hoặc xây dựng.
- Làm vật liệu xây dựng rơi, va chạm gây hư hỏng tài sản.
Tuy nhiên, cần có căn cứ cụ thể để xác định thiệt hại có xuất phát từ hoạt động xây dựng hay không.
Ai phải chứng minh việc xây nhà gây nứt tường?
Khi yêu cầu bồi thường, người bị thiệt hại cần có căn cứ chứng minh thiệt hại thực tế và các tình tiết liên quan đến trách nhiệm của bên gây thiệt hại.
Theo Điều 91 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, đương sự có yêu cầu Tòa án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình phải thu thập, cung cấp và giao nộp cho Tòa án tài liệu, chứng cứ để chứng minh cho yêu cầu đó có căn cứ và hợp pháp.
Vì vậy, nếu tường nhà xuất hiện vết nứt sau khi hàng xóm bắt đầu xây dựng, nên chủ động lưu lại hình ảnh, video và các tài liệu liên quan ngay từ thời điểm phát hiện.
Nhà bị nứt thì được bồi thường những gì?
Nếu có căn cứ xác định hàng xóm phải chịu trách nhiệm bồi thường, phạm vi bồi thường được xác định dựa trên thiệt hại thực tế.
Theo Điều 589 Bộ luật Dân sự 2015, thiệt hại do tài sản bị xâm phạm có thể bao gồm:
- Tài sản bị mất, bị hủy hoại hoặc bị hư hỏng.
- Lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản bị mất hoặc giảm sút.
- Chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại.
- Thiệt hại khác do luật quy định.
Ví dụ, nếu việc xây dựng khiến tường nhà bị nứt và phải sửa chữa, chi phí hợp lý để xử lý vết nứt, gia cố hoặc khôi phục công trình có thể được xem xét trong phạm vi thiệt hại được bồi thường.
Có cần giám định khi nhà bị nứt không?
Trong trường hợp hai bên không thống nhất được nguyên nhân gây nứt, việc kiểm tra, đánh giá hiện trạng và xác định nguyên nhân có ý nghĩa quan trọng.
Người bị thiệt hại nên ghi nhận hiện trạng trước khi sửa chữa, chẳng hạn:
- Chụp ảnh toàn bộ khu vực bị nứt.
- Quay video vị trí và mức độ nứt.
- Ghi nhận thời điểm phát hiện vết nứt.
- Lưu hình ảnh công trình trước khi hàng xóm xây dựng nếu có.
- Lưu các thông báo, tin nhắn trao đổi với chủ nhà bên cạnh.
- Có thể thuê đơn vị chuyên môn đánh giá hiện trạng nếu cần.
Nếu tranh chấp được đưa ra Tòa án, các bên có thể cung cấp tài liệu, chứng cứ và đề nghị thực hiện các biện pháp cần thiết để xác định nguyên nhân, mức độ thiệt hại.
Hàng xóm không chịu bồi thường thì phải làm gì?
Trước tiên, người bị thiệt hại nên trao đổi trực tiếp với hàng xóm để xác định nguyên nhân và thống nhất phương án khắc phục.
Nếu hai bên thống nhất được, nên lập văn bản ghi nhận nội dung thỏa thuận, trong đó có thể ghi rõ:
- Hiện trạng công trình bị hư hỏng.
- Nguyên nhân được các bên xác định.
- Chi phí sửa chữa.
- Người chịu chi phí.
- Thời hạn thực hiện việc sửa chữa hoặc thanh toán.
Nếu không thể thỏa thuận, người bị thiệt hại có thể yêu cầu cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp hoặc khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định pháp luật.
Có được yêu cầu hàng xóm dừng xây dựng không?
Không phải mọi trường hợp nhà bên cạnh xây dựng đều có thể yêu cầu dừng thi công.
Tuy nhiên, nếu hoạt động xây dựng có dấu hiệu gây mất an toàn, gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại nghiêm trọng đến công trình liền kề, người bị ảnh hưởng có thể phản ánh đến cơ quan có thẩm quyền để được kiểm tra và xử lý theo quy định.
Việc tự ý ngăn cản, phá hoại hoặc xâm nhập công trình của hàng xóm để yêu cầu dừng xây dựng có thể dẫn đến tranh chấp khác. Vì vậy, nên sử dụng các phương thức phù hợp để bảo vệ quyền lợi của mình.
