Chế độ thai sản mới nhất 2026

Năm 2026 là giai đoạn Luật Bảo hiểm xã hội 2024 đã đi vào thực tế cuộc sống một cách toàn diện. Do đó, các chính sách, quyền lợi và mức nhận trợ cấp liên quan đến chế độ thai sản mới nhất 2026 dành cho cả lao động nam và nữ có nhiều sự […]

Năm 2026 là giai đoạn Luật Bảo hiểm xã hội 2024 đã đi vào thực tế cuộc sống một cách toàn diện. Do đó, các chính sách, quyền lợi và mức nhận trợ cấp liên quan đến chế độ thai sản mới nhất 2026 dành cho cả lao động nam và nữ có nhiều sự thay đổi mang tính linh hoạt, tối ưu hóa quyền lợi cho người tham gia.

Điều kiện để hưởng chế độ thai sản

Căn cứ theo quy định của pháp luật hiện hành, để nhận được các khoản trợ cấp khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi, người lao động phải đáp ứng các điều kiện tham gia Bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc cụ thể như sau:

– Trường hợp thông thường: Lao động nữ sinh con hoặc người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi phải đóng BHXH bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong vòng 12 tháng liền kề trước khi sinh con hoặc nhận con.

– Trường hợp phải nghỉ dưỡng thai: Lao động nữ mang thai phải nghỉ việc để dưỡng thai theo chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền thì cần đáp ứng đồng thời 2 điều kiện: Đã đóng BHXH từ đủ 12 tháng trở lên, đồng thời phải đóng từ đủ 03 tháng trở lên trong khoảng thời gian 12 tháng trước khi sinh con.

– Trường hợp điều trị vô sinh: Đối với lao động nữ nghỉ việc để điều trị vô sinh, điều kiện hưởng là phải đóng BHXH từ đủ 06 tháng trở lên trong vòng 24 tháng liền kề trước khi sinh con.

– Điều kiện đối với người chồng: Lao động nam có vợ sinh con phải đang đóng BHXH bắt buộc tại thời điểm vợ sinh con. Trường hợp muốn hưởng trợ cấp một lần thay vợ (khi vợ không đủ điều kiện hoặc không tham gia), người chồng cần đóng đủ thời gian quy định tùy theo từng trường hợp đồng hành cùng quỹ bảo hiểm xã hội.

Chế độ thai sản mới nhất 2026

Thời gian được hưởng chế độ thai sản

Chính sách bảo hiểm xã hội hiện hành quy định thời gian nghỉ việc hưởng chế độ thai sản rất nhân văn, đảm bảo người mẹ có đủ điều kiện phục hồi sức khỏe và chăm sóc con nhỏ. Khoản 2 Điều 53 Luật BHXH 2024 quy định lao động nam đang tham gia BHXH bắt buộc khi vợ sinh con được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản với thời gian như sau:

– Đối với lao động nữ sinh con: Thời gian nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con là 06 tháng. Trong đó, thời gian nghỉ trước khi sinh tối đa không quá 02 tháng.

– Trường hợp sinh đôi trở lên: Kể từ con thứ hai trở đi, cứ mỗi con thì người mẹ được nghỉ thêm 01 tháng.

– Đối với lao động nam (khi vợ sinh con): Người lao động nam đang đóng BHXH khi vợ sinh con sẽ được nghỉ hưởng chế độ trong vòng 30 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh:

Nghỉ 05 ngày làm việc đối với trường hợp sinh thường 1 con.

Nghỉ 07 ngày làm việc khi vợ sinh con phải phẫu thuật hoặc sinh con dưới 32 tuần tuổi.

Nghỉ 10 ngày làm việc trong trường hợp vợ sinh đôi; từ sinh ba trở lên thì cứ thêm mỗi con được nghỉ thêm 03 ngày làm việc.

Nghỉ 14 ngày làm việc nếu vợ sinh đôi trở lên mà phải thực hiện phẫu thuật.

Lưu ý: Thời gian nghỉ thai sản của lao động nam không tính ngày lễ, Tết và ngày nghỉ hằng tuần của đơn vị.

Mức hưởng chế độ thai sản

Theo Điều 59 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 tính trợ cấp thai sản :

Mức hưởng 1 tháng = 100% x Mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của 06 tháng liền kề trước khi nghỉ việc

– Nếu đóng BHXH chưa đủ 06 tháng thì mức hưởng được tính bằng mức bình quân tiền lương của các tháng đã đóng BHXH.

– Tổng số tiền nhận được trong 6 tháng nghỉ sinh: Tổng tiền trợ cấp = Mức hưởng 1 tháng x 6

Trợ cấp một lần khi sinh con

Căn cứ Điều 58 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 mức tham chiếu và mức lương cơ sở hiện hành (mức lương cơ sở áp dụng là 2,34 triệu đồng/tháng theo Nghị đinh 161/2026/NĐ-CP ):

– Mức trợ cấp 1 lần cho mỗi con sinh ra bằng 02 lần mức lương cơ sở (hoặc mức tham chiếu) tại tháng lao động nữ sinh con.

– Công thức tính trợ cấp 1 lần năm 2026:

Trợ cấp 1 lần/ con = 2.340.000VNĐ x 2 = 4.680.000.VNĐ/con

– Nếu sinh đôi thì số tiền này sẽ là 4.680.000VNĐ x 2 = 9.360.000 VNĐ. Trường hợp vợ sinh con nhưng chỉ có chồng tham gia BHXH và đủ điều kiện thì người chồng sẽ được nhận khoản trợ cấp một lần này.

Quy trình hưởng chế độ thai sản

Bước 1 : Người lao động chuẩn bị và nộp hồ sơ

Điều 61 Luật BHXH quy định hồ sơ đề nghị hưởng chế độ thai sản như sau:

– Hồ sơ bao gồm: Bản sao Giấy khai sinh, trích lục khai sinh hoặc Giấy chứng sinh của con. Trường hợp phải nghỉ dưỡng thai thì bổ sung thêm Giấy ra viện hoặc Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH thể hiện việc nghỉ dưỡng thai.

– Thời hạn nộp: Trong thời hạn 45 ngày kể từ ngày người lao động trở lại làm việc, người lao động có trách nhiệm nộp đầy đủ hồ sơ cho người sử dụng lao động (phòng nhân sự/kế toán công ty).

– Lưu ý: Nếu người lao động đã thôi việc trước khi sinh con thì sẽ nộp hồ sơ trực tiếp và xuất trình sổ BHXH cho cơ quan BHXH địa phương nơi cư trú.

Bước 2 : Doanh nghiệp tiếp nhận và xét duyệt

– Trong thời hạn 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ từ người lao động, người sử dụng lao động có trách nhiệm lập danh sách và nộp toàn bộ hồ sơ lên cơ quan BHXH quản lý.

Bước 3 : Cơ quan BHXH chi trả tiền thai sản

– Kể từ ngày nhận đủ hồ sơ từ doanh nghiệp hoặc người lao động, cơ quan BHXH sẽ giải quyết và tổ chức chi trả tiền trong vòng tối đa 07 ngày làm việc.

– Tiền trợ cấp thai sản sẽ được chuyển khoản trực tiếp vào tài khoản ngân hàng cá nhân (thẻ ATM) của người lao động hoặc nhận trực tiếp tại cơ quan bảo hiểm tùy theo hình thức đăng ký ban đầu.

Nhìn một cách tổng thể, những thay đổi trong chế độ thai sản mới nhất 2026 không chỉ đơn thuần là việc điều chỉnh các con số hay mức trợ cấp tài chính, mà là lời khẳng định mạnh mẽ về sự đồng hành bền bỉ của Nhà nước đối với lực lượng lao động và các gia đình trẻ. Việc duy trì mức hưởng 100% lương đóng bảo hiểm kết hợp với các khoản trợ cấp một lần được tính toán dựa trên mức lương cơ sở và mức tham chiếu linh hoạt đã tạo nên một bệ đỡ kinh tế vững chắc, giúp xóa bỏ rào cản tài chính trong hành trình nuôi dưỡng thế hệ tương lai.